اخبار دماوند – بازگشایی سامانه ثبتسفارش تلفن همراه پس از حدود پنج ماه توقف، نشانههایی از کاهش قیمت در بازار موبایل ایجاد کرده است؛ فعالان بازار از کاهش ۱۰ تا ۲۰ درصدی قیمت برخی گوشیها خبر میدهند، اما ادامه این روند به تأمین ارز، سرعت واردات و رسیدن محمولههای جدید به بازار بستگی دارد.
به گزارش چراغ شرق، بازار تلفن همراه پس از ماهها محدودیت در روند واردات رسمی، وارد مرحله تازهای شده است. بازگشایی سامانه ثبتسفارش گوشی تلفن همراه، امید به افزایش عرضه و تعدیل قیمتها را در بازار افزایش داده؛ هرچند هنوز فاصلهای میان «ثبت سفارش» و رسیدن واقعی کالا به فروشگاهها وجود دارد و همین مسئله باعث شده بازار همچنان با احتیاط به کاهش قیمتها نگاه کند.
بر اساس گزارشهای منتشرشده، مسیر ثبتسفارش واردات تلفن همراه پس از یک دوره توقف دوباره فعال شده و در مرحله نخست، امکان ثبتسفارش برای گوشیهای زیر ۴۰۰ یورو فراهم شده است. احمد هاشمی، فعال بازار موبایل، در گفتوگو با خبرگزاری فارس، بازگشایی مسیر واردات را عاملی برای تعدیل قیمتها دانسته است.
واردات موبایل نصف و حتی کمتر شد
یکی از مهمترین عواملی که طی ماههای گذشته بازار تلفن همراه را تحت فشار قرار داده، کاهش محسوس واردات بوده است.
بر اساس آمار اعلامشده از سوی فرود عسگری، رئیسکل گمرک ایران، در پنجماهه نخست سال گذشته حدود ۳ میلیون و ۱۶۰ هزار دستگاه تلفن همراه وارد کشور شده بود، در حالی که این رقم در پنجماهه نخست امسال به حدود یک میلیون دستگاه رسیده است.
این کاهش شدید واردات به معنای کاهش قابل توجه حجم عرضه در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته است؛ موضوعی که طبیعتاً میتواند موجودی بازار را تحت تأثیر قرار دهد و در دورههایی که تقاضا وجود دارد، فشار بیشتری بر قیمتها وارد کند. گزارشهای منتشرشده، کاهش واردات این دوره را از نظر ارزشی نیز حدود ۷۰ درصد اعلام کردهاند.
بنابراین عبارت «یک میلیون دستگاه در مقابل سه میلیون سال قبل» که در برخی بازنشرهای خبری دیده میشود، از نظر نگارشی دقیق نیست؛ منظور یک میلیون دستگاه در پنجماهه امسال در برابر بیش از سه میلیون دستگاه در پنجماهه مشابه سال گذشته است.
چرا بازار موبایل به واردات حساس است؟
بازار تلفن همراه در ایران وابستگی بالایی به واردات دارد و به همین دلیل، هر تغییر در مسیر ثبت سفارش، تأمین ارز، ترخیص و عرضه کالا میتواند روی قیمت نهایی اثر بگذارد.
وقتی واردات برای مدت طولانی محدود میشود، موجودی مدلهای مختلف در بازار به تدریج کاهش پیدا میکند. در چنین شرایطی، فروشندگان و مصرفکنندگان با بازار کمعرضهتری روبهرو میشوند و قیمت مدلهایی که تقاضای بیشتری دارند، میتواند سریعتر واکنش نشان دهد.
اکنون با باز شدن دوباره مسیر ثبت سفارش، انتظار بازار این است که با ورود کالاهای جدید، بخشی از فشار ناشی از کمبود عرضه کاهش پیدا کند.
با این حال، ثبت سفارش به معنای ورود فوری گوشی به ویترین فروشگاهها نیست.
پس از ثبت سفارش، فرآیندهایی مانند تأمین ارز، تخصیص، حمل، ترخیص و توزیع باید انجام شود. همین فاصله زمانی باعث شده فعالان بازار درباره زمان ورود حجم قابل توجه گوشیهای جدید، با احتیاط صحبت کنند.
قیمت بعضی گوشیها ۱۰ تا ۲۰ درصد پایین آمد
همزمان با بازگشایی مسیر واردات، گزارشهایی از کاهش قیمت در بخشهایی از بازار منتشر شده است.
احمد هاشمی، فعال بازار موبایل، در گفتوگو با فارس گفته است که بازگشایی ثبت سفارش و عملیاتی شدن واردات در قیمتها اثر گذاشته و میتوان از کاهش ۱۰ تا ۲۰ درصدی قیمت برخی گوشیها در بازار سخن گفت.
در کنار افزایش امید به عرضه بیشتر، کاهش قیمت جهانی برخی برندها نیز به عنوان یکی دیگر از عوامل اثرگذار بر قیمت برخی محصولات مطرح شده است.
البته کاهش قیمت در همه مدلها یکسان نیست و نمیتوان انتظار داشت تمام گوشیهای موجود در بازار دقیقاً به یک میزان ارزان شوند. قیمت هر مدل به عواملی مانند نرخ ارز، موجودی، برند، مشخصات فنی، قیمت جهانی و هزینههای واردات وابسته است.
قانون جدید برای واردکنندگان؛ ارز «خود» یا «دیگران»
بازگشایی ثبت سفارش به معنای بازگشت کامل شرایط گذشته نیست.
بر اساس اطلاعات منتشرشده، واردکنندگان برای ثبت سفارش گوشی باید از محل ارز «خود» یا «دیگران» اقدام کنند.
همچنین سقف مجاز اولیه ثبت سفارش بر اساس یکهشتم میانگین عملکرد وارداتی سالهای ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ تعیین شده است.
در توضیح این سازوکار، یک نمونه نیز مطرح شده است: اگر میانگین عملکرد وارداتی یک بازرگان در این دو سال ۸ میلیون دلار بوده باشد، سقف اولیه مجاز او یک میلیون دلار خواهد بود.
این محدودیت نشان میدهد که بازگشت ثبت سفارش الزاماً به معنای ورود ناگهانی حجم بسیار زیادی از گوشی به کشور نیست و میزان عرضه جدید همچنان تابع مقررات و توان واردکنندگان خواهد بود.
چرا ممکن است کاهش قیمت ادامهدار نباشد؟
کاهش اولیه قیمتها میتواند برای مصرفکنندگان خبر مثبتی باشد، اما چند عامل میتواند بر ادامه این روند اثر بگذارد.
اولین عامل، تأمین ارز است. واردکننده میتواند سفارش خود را ثبت کند، اما تا زمانی که منابع ارزی و مراحل مربوط به آن انجام نشود، کالا وارد چرخه واقعی بازار نخواهد شد.
عامل دوم، سرعت ترخیص و توزیع گوشیها است. فاصله میان ثبت سفارش و رسیدن کالا به فروشگاهها میتواند قابل توجه باشد.
عامل سوم، نرخ ارز است؛ چرا که گوشی وارداتی نهایتاً تحت تأثیر هزینههای ارزی قرار دارد.
عامل چهارم نیز شرایط بازار جهانی و قیمت شرکتهای تولیدکننده است. گزارشهای اخیر اشاره کردهاند که کاهش قیمت برخی محصولات در مبدأ نیز در افت قیمت بعضی مدلها در بازار ایران مؤثر بوده است.
بنابراین نمیتوان صرفاً بر اساس کاهش قیمت چند مدل در چند روز، درباره روند بلندمدت بازار حکم قطعی صادر کرد.
محمولههای جدید چه زمانی به بازار میرسند؟
یکی از مهمترین پرسشهای خریداران این است که چه زمانی باید منتظر ورود گستردهتر گوشیهای جدید باشند.
فعالان بازار پیشبینی کردهاند که در صورت تداوم روند فعلی و برطرف شدن مشکلات تأمین ارز، نخستین محمولههای جدید از اواخر مهرماه به فروشگاهها برسند.
این موضوع البته یک پیشبینی بازار است و تحقق آن به سرعت عمل واردکنندگان، تأمین ارز، تخصیصهای بعدی و فرآیندهای واردات و ترخیص بستگی دارد.
به همین دلیل، ممکن است فاصلهای میان کاهش قیمت در بازار و افزایش واقعی موجودی فروشگاهها وجود داشته باشد.
بازار موبایل دماوند هم از این تغییرات جدا نیست
اگرچه آمارهای مطرحشده مربوط به کل بازار تلفن همراه کشور است، اثر تغییرات واردات و قیمت گوشی به بازارهای محلی از جمله دماوند و شرق استان تهران نیز منتقل میشود.
فروشندگان موبایل در شهرهای مختلف معمولاً کالا را از شبکههای توزیع و عمدهفروشی کشور تهیه میکنند؛ بنابراین تغییر در قیمت خرید عمده، موجودی کالا و شرایط واردات میتواند با فاصله زمانی در قیمت مصرفکننده در بازارهای شهرستانی نیز دیده شود.
برای خریداران دماوندی نیز تفاوت قیمت میان فروشگاهها میتواند تحت تأثیر عواملی مانند زمان خرید فروشنده، موجودی قبلی، مدل گوشی، گارانتی و شرایط تأمین کالا باشد.
از این رو، کاهش اعلامشده برای «برخی گوشیها» نباید به معنای کاهش یکسان قیمت تمام مدلهای موجود در بازار دماوند تلقی شود.
آیا زمان مناسبی برای خرید گوشی است؟
پاسخ به این سؤال به نوع گوشی و نیاز خریدار بستگی دارد.
برای مدلهایی که عرضه آنها افزایش پیدا کرده یا واردات جدیدشان سریعتر انجام میشود، افزایش عرضه میتواند به ایجاد رقابت بیشتر میان فروشندگان و تعدیل قیمت کمک کند.
اما درباره مدلهایی که موجودی محدودی دارند یا واردات آنها با محدودیت بیشتری روبهرو است، ممکن است شرایط متفاوت باشد.
از طرف دیگر، کسانی که نیاز فوری به خرید گوشی ندارند، باید توجه کنند که ثبت سفارش جدید به تنهایی به معنای ورود فوری کالا نیست و بازار ممکن است در هفتههای پیش رو همچنان در مرحله انتقال از کمبود عرضه به عرضه بیشتر قرار داشته باشد.
بازار موبایل در انتظار موج جدید عرضه
بازگشایی سامانه ثبت سفارش پس از پنج ماه توقف، یکی از مهمترین اتفاقات اخیر در بازار تلفن همراه است.
در یک طرف، بازار با کاهش شدید واردات در پنج ماه نخست سال مواجه بوده و حجم واردات از بیش از سه میلیون دستگاه در مدت مشابه سال قبل به حدود یک میلیون دستگاه کاهش یافته است.
در طرف دیگر، اکنون مسیر ثبت سفارش دوباره فعال شده و گزارشهای بازار از کاهش قیمت برخی گوشیها حکایت دارد.
با این حال، مرحله تعیینکننده هنوز باقی مانده است: ورود واقعی حجم بیشتری از گوشی به کشور و رسیدن آن به بازار مصرف.
اگر تأمین ارز و فرآیند واردات بدون وقفه ادامه پیدا کند، افزایش عرضه میتواند فشار ایجادشده طی ماههای گذشته را کاهش دهد. اما اگر دوباره در مسیر تخصیص ارز، ثبت سفارش یا ورود کالا اختلال ایجاد شود، احتمالاً بازار بار دیگر با محدودیت عرضه مواجه خواهد شد.
برای مصرفکنندگان، آنچه در هفتههای آینده اهمیت بیشتری خواهد داشت، نه فقط اعلام بازگشایی ثبت سفارش، بلکه قیمت واقعی گوشیها در فروشگاهها و میزان افزایش موجودی بازار است.
چراغ شرق روند تغییرات بازار تلفن همراه و تأثیر آن بر قدرت خرید مصرفکنندگان را دنبال خواهد کرد.
