اخبار دماوند – روزنامه فایننشالتایمز گزارش داده است که میانجیها در تلاش هستند تهران و واشنگتن را به یک توافق موقت برای کاهش تنشها برسانند؛ طرحی که در مرحله نخست، رفع محاصره دریایی بنادر ایران و بازگشایی تنگه هرمز را دربر میگیرد و در مراحل بعدی میتواند به موضوعاتی مانند تحریمهای نفتی، داراییهای مسدودشده و پرونده هستهای برسد.
به گزارش چراغ شرق، تلاشهای دیپلماتیک برای دستیابی به یک توافق موقت میان ایران و آمریکا در حالی ادامه دارد که تنگه هرمز و وضعیت بنادر ایران به یکی از محورهای اصلی مذاکرات غیرمستقیم دو طرف تبدیل شده است.
فایننشالتایمز گزارش داده است که میانجیها در حال تلاش برای ایجاد یک چارچوب موقت هستند که بتواند ابتدا تنشها در اطراف تنگه هرمز را کاهش دهد و سپس زمینه را برای مذاکرات گستردهتر درباره مسائل مورد اختلاف فراهم کند.
هرمز در برابر رفع محاصره بنادر ایران
بر اساس طرحی که به گزارش فایننشالتایمز در حال بررسی است، ایران میتواند بازگشایی تنگه هرمز را در برابر رفع محاصره دریایی بنادر خود از سوی آمریکا قرار دهد.
در این چارچوب، بازگشایی مسیر کشتیرانی در تنگه هرمز و رفع محدودیتهای دریایی میتواند نخستین گام برای کاهش تنش باشد.
با این حال، این طرح هنوز به توافق نهایی تبدیل نشده و اختلاف بر سر ترتیب و زمانبندی اجرای تعهدات دو طرف همچنان وجود دارد. فایننشالتایمز از پیشرفتهایی در رایزنیها خبر داده، اما تأکید کرده که جزئیات توافق همچنان محل مذاکره است.
تحریم نفتی و داراییهای ایران در مراحل بعدی
موضوعات اقتصادی نیز در چارچوب مذاکرات مطرح است. بر اساس گزارش فایننشالتایمز، احیای معافیتهای مربوط به صادرات نفت ایران و دسترسی به بخشی از داراییهای مسدودشده ایران از جمله موضوعاتی هستند که میتوانند در مراحل بعدی مورد بررسی قرار گیرند.
پرونده هستهای ایران و موضوع همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی نیز از دیگر محورهای مورد اختلاف است.
با این حال، هیچیک از این موارد را نمیتوان در شرایط فعلی به عنوان توافق قطعی تلقی کرد و همچنان مواضع دو طرف درباره دامنه و ترتیب اجرای تعهدات متفاوت است.
رایزنیهای قطر میان تهران و واشنگتن
در روزهای اخیر، قطر نقش مهمی در انتقال پیامها میان ایران و آمریکا داشته است. بر اساس گزارشها، علی الثوادی، میانجی قطری، با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، در نیویورک دیدار کرده است و همزمان رایزنیهایی با طرف آمریکایی نیز انجام شده است.
این رایزنیها در شرایطی انجام میشود که دو طرف همچنان درباره چارچوب توافق احتمالی و نحوه اجرای تعهدات اختلاف نظر دارند. گزارشهای منتشرشده از ادامه تماسها از طریق میانجیها حکایت دارد، اما هنوز نشانهای از نهاییشدن یک توافق جامع وجود ندارد.
ترامپ گزارش درباره کاهش تحریمها را رد کرد
در همین حال، دونالد ترامپ گزارشهایی مبنی بر آمادگی آمریکا برای ارائه تخفیف تحریمی یا آزادسازی داراییهای مسدودشده ایران در برابر امتیازات هستهای را رد کرده است.
رویترز گزارش داده است که ترامپ اعلام کرده آمریکا چنین پیشنهادی ارائه نکرده است؛ این موضع در حالی مطرح شده که تلاشهای میانجیها برای پیشبرد مذاکرات غیرمستقیم همچنان ادامه دارد.
اختلاف اصلی؛ ترتیب اجرای تعهدات
یکی از چالشهای اصلی مذاکرات، اعتماد متقابل و ترتیب اجرای اقدامات است.
بر اساس طرحهای مطرحشده، ایران بازگشایی تنگه هرمز را به رفع محدودیتهای دریایی علیه بنادر خود مرتبط کرده است. از سوی دیگر، موضوعات مربوط به تحریمهای نفتی، داراییهای مسدودشده و پرونده هستهای نیز در چارچوب مذاکرات قرار دارند.
به این ترتیب، حتی در صورت ادامه رایزنیها، دستیابی به توافق نهایی به حل اختلاف درباره این موضوعات و تعیین سازوکار اجرای همزمان یا مرحلهای تعهدات دو طرف بستگی خواهد داشت.
تنگه هرمز؛ محور مهم مذاکرات
تنگه هرمز به دلیل نقش آن در مسیر انتقال انرژی، اهمیت ویژهای در تحولات جاری دارد و هرگونه تغییر در وضعیت کشتیرانی در این آبراه میتواند پیامدهای اقتصادی و انرژی گستردهای داشته باشد.
در همین شرایط، بازار نفت نیز به اخبار مربوط به مذاکرات ایران و آمریکا واکنش نشان داده است. رویترز گزارش داده که پس از رد پیشنهاد کاهش تحریمها از سوی ترامپ، قیمت نفت در معاملات روز چهارشنبه افزایش یافت؛ موضوعی که نشاندهنده حساسیت بازار انرژی به تحولات دیپلماتیک و امنیتی منطقه است.
توافق هنوز نهایی نشده است
در مجموع، گزارش فایننشالتایمز از تلاش میانجیها برای دستیابی به یک توافق موقت حکایت دارد، نه از شکلگیری توافق نهایی میان تهران و واشنگتن.
در صورت پیشرفت مذاکرات، بازگشایی تنگه هرمز، رفع محاصره بنادر ایران، وضعیت صادرات نفت، داراییهای مسدودشده و پرونده هستهای از مهمترین موضوعاتی خواهند بود که در ادامه رایزنیها مورد بحث قرار میگیرند. در حال حاضر اما اختلاف بر سر جزئیات و ترتیب اجرای تعهدات همچنان پابرجاست.
